روز جهانی تئاتر گرامی باد!

متن پیام روز جهانی تئاتر توسط روبر لوپاژ Robert Lepage

27 مارس 2008 ـ 7 فروردین 1387

        پیرامون خاستگاه هنر تئاتر، حدس و گمان های بی شمار وجود دارد، که از آن میان یکی بیش از بقیه ذهن مرا به خود مشغول می دارد: شیوه ی قصه پردازی:

شبی، در روزگارانی کهن، انسان هایی، در اندرون غاری، گرد آتش نشسته اند، گرما است و بیان «ماجراها» (ی شکار)، به ناگاه، کسی از آن میان برمی خیزد با این «اندیشه» که قصه ی خود را با پیکره ی خویش به تصویر کشد، تصویری بزرگتر از پیکر قهرمانان خود، سایه وار، در پرتوی شعله ها بر دیواره ی غار. و غارنشینان، حیرت زده از اين دیدار، دیدار سایه هایی تنومند یا حقیر، سرکوبگر یا سرکوب شده، آفریننده یا میرنده.

امروزه روز، نه شعله های آتش، که درخشش پروژوکتورها است، و نه دیواره های غار، بلکه امکانات صحنه ای است که جایگزین شده. این حکایت ـ بر خلاف نظر نابخردان ـ یادآور این نکته است که «تکنولوژی» از همان آغاز راه تئاتر حضور داشته است، نه به عنوان یک «خطر» بلکه به مثابه ی عنصری در برقراری ارتباط، که هنوز نیز همچنان هست.

رمز ماندگاری تئاتر به قابلیت این هنر وابسته است در ابداع انواع گونه گون ابتکارات صحنه ای و بیان تازه، که اگر جز این بود به راستی چگونه می توانست دگرگونی های عصر خویش را بازتاب دهد؟ چگونه می توانست نیکوترین تفاهم ها را در میان انسان ها گسترش دهد؟ چگونه، اگر خود آزادمنش نبود؟ چگونه می توانست در حل مشکلاتی نظیر تعصب، تحجر، انحصارطلبی و نژادپرستی به خود ببالد، بی آنکه خود همگرا و سازگار باشد؟

هنرمند باید برای بازتاب مجموعه ی دشواری های جهان، شیوه ها و امکانات تازه ای پیشنهاد کند، به هوشمندی و درایت تماشاگران متفکر اعتماد کند، به کسانی که توانایی تشخیص تصویر ـ سایه ی انسان ها را در برابر بازی ابدی نور و تاریکی دارا هستند.

این نیز حقیقتی است که بازی بیش از حد با آتش، خطرناک است، سوزاننده، و در عین حال روشنایی بخش و شگفت انگیز.

                                                            ترجمه از ناصر حسینی مهر

 روبر لوپاژ Robert Lepage در سال 1957 میلادی در شهر کبک Quebec (کانادا) متولد شد. در هفده سالگی وارد «دانشکده هنرهای دراماتیک» شد و پس از گذراندن دوره ی کارآموزی در پاریس به زادگاهش بازگشت و به عنوان کارگردان، بازیگر، نمایشنامه نویس و همچنین طراح صحنه در بسیاری از گروه ها به ویژه در گروه «تئاتر نشانه» Theatre Repere به فعالیت پرداخت. ابتکارات تازه ی او در عرصه ی تکنولوژی صحنه ای بسیار ارزنده و با اهمیت به شمار می رود.

                                                          ***